नाशिक | सह्याद्रीच्या पर्वतरांगांचे आकर्षण कोणाला नसते? या डोंगरदऱ्यांच्या भुरळीमुळे अनेक हौशी गिर्यारोहक गड-किल्ल्यांच्या सफरीला जातात. आजकाल सोशल मीडियावरील ‘रील्स’ पाहून ट्रेकिंग करणाऱ्यांची संख्या मोठ्या प्रमाणावर वाढली आहे. मात्र, योग्य अनुभवाअभावी अनेकदा हे गिर्यारोहक वाट चुकतात किंवा कठीण कड्यांवर अडकून पडतात. अशा संकटसमयी मदतीला धावून जाणारी नाशिकची २२ वर्षीय ‘वाघीण’ म्हणजेच तनया दयानंद कोळी. आपल्या धैर्याच्या जोरावर ती अडकलेल्या पर्यटकांना सुरक्षितपणे बाहेर काढण्याचे ‘रेस्क्यू’ कार्य अविरतपणे करत आहे.

सह्याद्रीच्या कुशीत गिरवले गिर्यारोहणाचे धडे

तनयासाठी गिर्यारोहण म्हणजे केवळ शिखरावर पोहोचणे नव्हे, तर तिथे संघभावना आणि संकटात लोकांचे प्राण वाचवणे हे अधिक महत्त्वाचे आहे. तिने आपल्या वडिलांच्या पावलावर पाऊल ठेवत ‘नाशिक क्लाईंबिंग अँड रेस्क्यू असोसिएशन’च्या माध्यमातून हे सेवाकार्य सुरू केले आहे. वयाच्या अवघ्या पाचव्या वर्षापासून वडिलांसोबत सह्याद्रीच्या दऱ्याखोऱ्या फिरताना तिला या क्षेत्राची ओढ लागली. वयाच्या १६ व्या वर्षी दोरखंडावर पूर्ण नियंत्रण मिळवत तिने प्रत्यक्ष मोहिमांमध्ये सहभागी होण्यास सुरुवात केली. प्रस्तरारोहणात स्वतःचे स्थान निर्माण करताना तिने सह्याद्रीतील अतिशय कठीण मानले जाणारे सुळके सर केले आहेत.

तिने आजवर पहिने येथील नवरा-नवरी सुळका, संडे वन-टू, वानरलिंगी, ड्युक्सनोज, तैलबैलची इनर वॉल आणि हरिहर गडाचा आव्हानात्मक स्कॉटिश कडा यांसारख्या ठिकाणी यशस्वी चढाई केली आहे. तनयाच्या मते, एखाद्या व्यक्तीचा जीव वाचवण्यापेक्षा दुसरे कोणतेही यश मोठे असू शकत नाही. गिर्यारोहणात आणि बचाव कार्यात मुलींनीही पुरुषांच्या खांद्याला खांदा लावून पुढे यायला हवे, असे ती ठामपणे सांगते. सुरक्षिततेचे नियम पाळून आणि एकजुटीने काम केल्यास कोणतीही मोहीम कठीण नसते, असा तिचा विश्वास आहे.

कोकणकड्यावरील ती थरारक ‘परीक्षा’ आणि पुढील वाटचाल

हरिश्चंद्रगडाचा कोकणकडा हा गिर्यारोहकांसाठी ‘पंढरी’ मानला जातो, मात्र तिथे होणारे अपघातही तितकेच भीषण असतात. एका ‘रिकव्हर’ मोहिमेदरम्यान तनया ने गणेश गीध यांच्या नेतृत्वाखाली तळपत्या उन्हात दोरखंडाच्या साहाय्याने हजारो फूट खोल दरीत उतरण्याचे धाडस केले होते. दरीतील एका लेजवर विखुरलेले मृतदेह पाहून तिचे मन हेलावले, तरीही डगमगून न जाता तिने इतर सहकाऱ्यांच्या मदतीने एका युवकाचा मृतदेह स्ट्रेचरवर बांधून सुरक्षितपणे वर आणला. ही तिची गिर्यारोहणातील सर्वात मोठी आणि अवघड परीक्षा होती, जी तिने जिद्दीने पार पाडली.

तनयाने आपले तांत्रिक कौशल्य अधिक प्रगत करण्यासाठी हिमाचल प्रदेशातील एका नामांकित संस्थेतून ‘बेसिक’ आणि ‘ॲडव्हान्स माउंटेनिअरिंग’चा अभ्यासक्रम पूर्ण केला आहे. फक्त डोंगरच नव्हे, तर पाण्याचे संकट असलेल्या ठिकाणीही ती मदतीला धावून जाते. दुगारवाडी धबधब्यात बुडलेल्या व्यक्तीचा शोध घेणे असो किंवा मायना डोंगरावर अडकलेल्या महिलेला वाचवणे असो, तिने सर्व मोहिमा यशस्वीपणे हाताळल्या आहेत. सध्या ती नाशिकमध्ये येणाऱ्या नवोदितांना रेस्क्यू आणि रिकव्हरीचे शास्त्रशुद्ध धडे देऊन त्यांच्यात धाडस निर्माण करण्याचे काम करत आहे.

Source: Cosmo News Desk